Sức Khỏe

Giải cứu cơn nghẹn, sặc ở trẻ nhỏ

BS TỊT TUỐT

Đăng lúc 19:30 | 27/01/2021

Ngoài chức năng “đầu vào” tiêu hóa , miệng còn là công cụ khám phá thế giới của trẻ, nên trẻ con luôn là ứng viên số một của những ca nghẹn, sặc.

Người lớn thi thoảng cũng nghẹn,  chủ yếu do tai nạn lao động (ngậm kẹp giấy, nút áo, đinh sắt để rảnh tay làm việc rồi lọt luôn vào miệng), ăn uống (vừa ăn vừa tám ,cười, ít khi vừa ăn…khóc như trẻ con). Các cụ có riêng tai ương từ hàm răng giả.

Nguy hiểm của sự cố này là dị vật lọt sang đường thở gây ngạt. Trớ trêu nhiều trường hợp nạn nhân (nhất là trẻ con) chưa ngạt thành ngạt, ngạt vừa và nhỏ thành ngạt nặng vì …lỗi của người sơ cứu. Các bác sĩ đều khuyên người “thấy chuyện bất bằng” nếu không biết hoặc không chắc cách cấp cứu thì tốt nhất “giữ nguyên hiện trường”, dành thời gian thần tốc đưa trẻ đi cấp cứu. Tất nhiên đây là một lựa chọn khó khăn, nên tốt nhất mỗi phụ huynh nên tự trang bị trước kiến thức sơ cứu để phòng thân:


Hãy bắt đầu bằng khâu kiểm tra, đừng coi thường, đây là bước sinh tử  bởi cứ a thần phù cấp cứu cứu mà không biết gì về đối tượng thì xác xuất “thương nhau hóa bằng mười phụ nhau” là rất cao.

  1. Kiểm tra: tìm trong miệng trẻ xem dị vật  dễ hay khó lấy ra. Nếu vật lấp ló không hẳn ngoài hay trong, cần thám sát cẩn thận tránh lùa vật vào sâu đường thở. Đây là lỗi kinh điển bởi khí quản trẻ hẹp nhỏ nên lực hướng từ ngoài vào phần lớn có tác dụng đẩy vật dấn bước thêm. Nếu vật ngoài tầm với, thực hiện bước kế tiếp :
  2. Ho: khuyến khích trẻ ho mạnh tống vật lạ ra. Nếu trẻ ,mệt, hoảng sợ không ho được thì nhanh chóng thực hiện vỗ lưng.
  3. Vỗ lưng: cho trẻ cúi người về phía trước. Nếu trẻ quá nhỏ có thể đặt trẻ nằm sấp lên đùi người lớn và cho trẻ cúi đầu thấp xuống. Vỗ 5 lần bằng lòng bàn tay vào giữa 2 bả vai của trẻ. Nếu vỗ không có tác dụng, thực hiện ép ngực.
  4. Ép ngực: đứng hoặc quỳ phía sau trẻ, co bày tay thành nắm đấm ,đưa ra trước ngực trẻ đặt ở phần dưới xương ức. Bàn tay còn lại nắm nắm đấm rồi kéo mạnh, nhanh theo hướng vào trong và chếch lên trên. Cũng ép 5 lần ,tốc độ khoảng 3 giây một lần. Nếu dị vật vẫn ngoan cố thì chước cuối là ép bụng.
  5. Ép bụng: đứng hoặc quỳ phía sau lưng trẻ , hướng trẻ cúi người về phía trước. Vòng hai tay lên trước ,hai bàn tay nắm chặt vào nhau đặt lên phần bụng trên ( nằm giữa bụng và cuối xương ức) rồi kéo mạnh ,dứt khoát, đột ngột ,cũng theo hướng vào trong và lên trên. Tiến hành 5 lần 

Nếu vật vẫn chưa ra, kiểm tra lại miệng trẻ xem vật trồi ra chút nào để có thể lấy trực tiếp không. Nếu không, tiếp tục thực hiện xen kẽ 5 lần vỗ lưng, 5 lần ép bụng, 5 lần ép ngực. Tiếp tục chu trình 3 lần, và nếu không biến chuyển nên đưa trẻ đi cấp cứu ngay.

Chung quy tất cả biện pháp trên nhằm mục đích tạo lực tống từ bên trong hoặc kích thích cơn ho nhân tạo cho trẻ. Nắm cơ chế này là cơ sở giúp người sơ cứu thực hiện đúng và lượng giá hiệu quả. Chẳng hạn, với bước ép ngực, nếu trẻ bật vài cơn ho nghĩa là có  hiệu quả. Con số 5 xuyên suốt được tính vừa đủ về mặt khả dụng, mục đích ngăn người sơ cứu không sa đà quá lâu vào một “phân khúc” nào.


Tin Mới Nhất
Tin mới Sức Khỏe