Sau nhiều thập niên trở thành cái tên gây tranh cãi trong cộng đồng người hâm mộ Scooby-Doo, Scrappy-Doo vẫn giữ một vị trí đáng chú ý trong lịch sử thương hiệu. Sự xuất hiện của chú chó nhỏ vào năm 1979 từng góp phần giúp loạt phim vượt qua thời điểm đứng trước nguy cơ phải dừng lại.

Ra mắt ngày 22-9-1979 trong Scooby-Doo and Scrappy-Doo, Scrappy-Doo là cháu của Scooby-Doo nhưng sở hữu tính cách gần như trái ngược hoàn toàn với người chú nổi tiếng. Trong khi Scooby thường tìm cách chạy khỏi những bóng ma hay quái vật, Scrappy nhỏ bé lại luôn sẵn sàng lao thẳng vào nguy hiểm. Nhân vật do Joe Barbera đề xuất và được biên kịch Mark Evanier phát triển tính cách (lấy cảm hứng một phần từ Henery Hawk của Looney Tunes).

Sự khác biệt đó về sau khiến nhân vật này trở thành đề tài gây tranh luận. Tuy nhiên, hoàn cảnh Scrappy được đưa vào loạt phim cho thấy đây không đơn thuần là một nhân vật phụ mới, mà là một phần trong nỗ lực làm mới Scooby-Doo khi công thức quen thuộc bắt đầu gặp khó khăn.

Scooby-Doo đứng trước thời điểm khó khăn

Scooby-Doo, Where Are You! lần đầu lên sóng CBS năm 1969, xoay quanh nhóm bạn trẻ Fred, Daphne, Velma, Shaggy và chú chó Scooby-Doo. Công thức những vụ việc tưởng như siêu nhiên nhưng cuối cùng được nhóm nhân vật khám phá và giải thích nhanh chóng trở thành dấu ấn của hoạt hình truyền hình Mỹ.

Đến giữa thập niên 1970, Scooby-Doo chuyển sang ABC. Fred Silverman - người từng thúc đẩy series tại CBS - chuyển sang ABC năm 1975 và giúp các tập mới xuất hiện trên mạng truyền hình này từ năm 1976.

Tuy nhiên, sau khoảng một thập niên khai thác, việc tiếp tục tìm những câu chuyện mới cho công thức Scooby-Doo trở nên khó khăn. Đến năm 1979 (sau khi Silverman đã rời ABC sang NBC), tỷ suất người xem (ratings) giảm và công thức lặp lại khiến ABC cân nhắc không tiếp tục chương trình.

Theo biên kịch Mark Evanier (người được giao viết kịch bản giới thiệu Scrappy) trên blog News From ME, ABC khi đó đứng trước lựa chọn giữa việc tiếp tục Scooby-Doo hoặc chọn một tập phim thử nghiệm (pilot) mới từ Ruby-Spears Enterprises.

Joe Barbera, đồng sáng lập Hanna-Barbera, vì vậy muốn đưa một nhân tố mới vào chương trình để làm mới công thức đã tồn tại nhiều năm. Nhân tố đó là Scrappy-Doo.

Một chú chó nhỏ làm thay đổi công thức quen thuộc

Scrappy được xây dựng như hình ảnh đối lập với Scooby. Nhân vật có vóc dáng nhỏ nhắn nhưng gần như không biết ngán ai, thường chủ động thách thức những đối thủ lớn hơn mình và nổi tiếng với câu khẩu hiệu "Puppy Power!".

Sự đối lập này tạo ra một cơ chế kể chuyện mới. Trước đây, Scooby và Shaggy thường là những người tìm cách tránh xa nguy hiểm. Khi Scrappy xuất hiện, chú chó nhỏ lại muốn "giáp lá cà" về phía những con quái vật. Scooby và Shaggy vì vậy nhiều lần phải chạy theo để ngăn hoặc đưa Scrappy ra khỏi rắc rối.

Bản thân Evanier được giao viết kịch bản nhằm chứng minh với ABC rằng nhân vật mới có thể hoạt động trong cấu trúc của Scooby-Doo. Ông kể rằng sau khi kịch bản được chuyển đến nhà đài, ABC chấp nhận tiếp tục chương trình thêm một mùa.

Điều này cũng làm rõ một điểm thường bị đơn giản hóa khi kể lại câu chuyện về Scrappy: quyết định tiếp tục Scooby-Doo được đưa ra từ quá trình phát triển nhân vật và kịch bản, chứ không phải sau khi nhà đài chờ nhân vật lên sóng rồi mới quyết định có sản xuất tiếp hay không.

Khi Scooby-Doo and Scrappy-Doo thực sự phát sóng, phản ứng ban đầu đối với Scrappy cũng không hoàn toàn giống hình ảnh tiêu cực gắn với nhân vật nhiều năm sau.

Theo hồi ức của Mark Evanier, Scrappy từng được đón nhận tích cực trong những năm đầu, giúp cải thiện lượng khán giả và góp phần kéo dài sự tồn tại của series thêm khoảng hai đến ba năm so với kịch bản có thể bị hủy. Cần lưu ý rằng đây là đánh giá từ người trong cuộc, không có số liệu tỷ suất người xem (ratings) chi tiết công khai xác nhận mức độ chính xác của tác động này.

Từ nhân tố làm mới đến nhân vật gây tranh cãi

Danh tiếng của Scrappy thay đổi khi nhân vật ngày càng chiếm vị trí lớn trong những phiên bản Scooby-Doo sau đó.

Ở giai đoạn tiếp theo, cấu trúc chương trình được thay đổi đáng kể. Fred, Daphne và Velma có thời điểm bị loại khỏi nhóm nhân vật thường xuyên, trong khi phần lớn câu chuyện tập trung vào Shaggy, Scooby và Scrappy.

Đây cũng là lúc sự hiện diện của Scrappy trở nên khó chấp nhận hơn với một bộ phận khán giả đã quen với mô hình điều tra của cả nhóm Mystery Inc. Tính cách dũng cảm, hiếu thắng và thường xuyên muốn "giáp lá cà" với quái vật khiến nhân vật này trở thành đối tượng bị chế giễu nhiều hơn theo thời gian.

Điều đáng chú ý là thái độ tiêu cực này không phản ánh đầy đủ cách Scrappy được đón nhận ở thời điểm mới xuất hiện. Chính Evanier từng cho rằng sự chán ghét đối với Scrappy-Doo (thường được gọi là hiệu ứng "Scrappy-Doo effect" trong văn hóa đại chúng) chỉ thực sự bùng nổ và lan rộng khi thế hệ khán giả xem phim ngày trước lớn lên. Sự phát triển của internet vào thập niên 1990 đã tạo không gian cho các cộng đồng fan lâu năm thảo luận, mổ xẻ và hợp thức hóa sự khó chịu của họ đối với tính cách của nhân vật này.

Danh tiếng gây tranh cãi của Scrappy sau đó còn trở thành chất liệu để chính Scooby-Doo tự giễu. Trong bộ phim người đóng Scooby-Doo năm 2002, nhân vật được đưa trở lại với vai trò phản diện của câu chuyện, một trong những ví dụ rõ nhất về cách hình ảnh Scrappy đã thay đổi trong văn hóa đại chúng.

Một phần lịch sử khó bỏ qua của Scooby-Doo

Nhìn lại sau 47 năm (ra mắt lần đầu năm 1979), Scrappy-Doo vẫn là một trong những nhân vật dễ tạo ra những ý kiến trái chiều trong lịch sử Scooby-Doo. Nhưng việc chỉ nhìn nhân vật qua những câu chuyện chế giễu về sau cũng có thể khiến một phần quan trọng trong lịch sử sản xuất của thương hiệu bị bỏ qua.

Ở thời điểm năm 1979, Scooby-Doo đã tồn tại trên truyền hình khoảng một thập niên và công thức quen thuộc bắt đầu đứng trước yêu cầu phải thay đổi. Scrappy xuất hiện chính trong bối cảnh đó.

Nhân vật không phải yếu tố duy nhất tạo nên tuổi thọ hơn nửa thế kỷ của Scooby-Doo, cũng khó có thể khẳng định toàn bộ thương hiệu sẽ biến mất nếu không có Scrappy. Tuy nhiên, lời kể của những người trực tiếp tham gia quá trình sản xuất - đặc biệt là Mark Evanier - cho thấy chú chó nhỏ đã đóng vai trò đáng kể trong việc giúp series vượt qua một thời điểm mà tương lai của chương trình chưa được bảo đảm.

Đó cũng là nghịch lý đáng chú ý nhất trong di sản của Scrappy-Doo: một nhân vật về sau trở thành biểu tượng gây tranh cãi lại từng chính là giải pháp mà Hanna-Barbera sử dụng để mang đến sức sống mới cho một trong những thương hiệu hoạt hình nổi tiếng nhất của truyền hình Mỹ.

'Arcane' và tham vọng đưa hoạt hình với chất lượng điện ảnh lên màn ảnh nhỏ Arcane gây chú ý với tổng chi phí sản xuất và quảng bá khoảng 250 triệu USD, cho thấy tham vọng áp dụng cách tiếp cận hình ảnh quy mô lớn cho một series hoạt hình truyền hình.

4 phim hoạt hình thập niên 1980 đáng được khám phá lại Từ ''Thundarr the Barbarian'' đến ''Robotech'', bốn series hoạt hình thập niên 1980 cho thấy một giai đoạn giàu tính thử nghiệm của truyền hình, với những ý tưởng và cách kể chuyện vẫn đáng để khán giả ngày nay khám phá lại.

10 năm 'Dáng hình thanh âm': Anime của Kyoto Animation trở lại rạp với định dạng Dolby Cinema Tròn một thập kỷ kể từ ngày ra mắt, "Dáng hình thanh âm" của Kyoto Animation sẽ trở lại các rạp chiếu Nhật Bản, đồng thời lần đầu được trình chiếu với định dạng Dolby Cinema.