Cách đây 36 năm, vào ngày 16-11-1990, khán giả Bắc Mỹ bước vào rạp chiếu và chứng kiến một cảnh tượng chưa từng có đối với một bộ phim hoạt hình trên màn ảnh. Máy quay lao vút qua cánh đồng cỏ trải dài bất tận để tiến thẳng vào một căn nhà gỗ nhỏ. Ngay sau đó, ống kính tiếp tục theo chân cậu bé Cody bay lượn giữa những hẻm núi dựng đứng trên lưng đại bàng khổng lồ Marahute.
Đó là phân cảnh mở màn của The Rescuers Down Under (tựa Việt: Đội cứu hộ ở xứ sở chuột túi), bộ phim hoạt hình chiếu rạp thứ 29 của Walt Disney Animation Studios (thời điểm đó mang tên Walt Disney Feature Animation). Dù bị lu mờ tại phòng vé lúc bấy giờ, tác phẩm này lại giữ vị trí đặc biệt khi khép lại hơn nửa thế kỷ tô màu thủ công của ngành hoạt hình thế giới.

Cảnh cậu bé Cody bay lượn trên lưng đại bàng khổng lồ Marahute là một trong những phân đoạn phô diễn rõ nét nhất sức mạnh công nghệ kỹ thuật số của Disney năm 1990 - Ảnh: Disney
Sự trở lại hiếm hoi sau 13 năm
Từ năm 1937 đến hết thập niên 1980, xưởng phim hoạt hình Disney luôn giữ một nguyên tắc bất thành văn là không sản xuất phần tiếp theo (sequel) chiếu rạp cho các tác phẩm điện ảnh. The Rescuers Down Under là ngoại lệ đầu tiên phá vỡ truyền thống đó.
Mười ba năm sau thành công của phần đầu tiên (The Rescuers, 1977), hai nghệ sĩ kỳ cựu Bob Newhart và Eva Gabor trở lại phòng thu để lồng tiếng cho cặp đôi chuột thám tử Bernard và quý cô Bianca thuộc Tổ chức Cứu trợ Quốc tế. Lần này, nhiệm vụ giải cứu đưa họ rời khỏi những đầm lầy ở Bắc Mỹ để đặt chân đến vùng viễn tây hoang dã của nước Úc, nhằm cứu cậu bé Cody khỏi tay một kẻ săn trộm tàn nhẫn.

Hai chuột thám tử Bernard, Bianca cùng anh chàng thổ địa Jake trong hành trình giải cứu tại vùng hoang dã nước Úc - Ảnh: Disney
Để làm mới nhịp điệu cho chuyến phiêu lưu tại nam bán cầu, hai đạo diễn Hendel Butoy và Mike Gabriel đã đưa vào nhiều nhân vật giàu sức sống:
Chú chim hải âu Wilbur: Nhân vật hài hước do danh hài quá cố John Candy lồng tiếng, mang lại năng lượng rộn ràng cho hành trình vượt đại dương.
Chuột nhảy Jake: Chàng thổ địa lịch lãm, tạo nên thế tam giác thú vị trong mối quan hệ tình cảm vốn đang ngập ngừng của Bernard và Bianca.
Đại bàng vàng Marahute: Biểu tượng của thiên nhiên kỳ vĩ, trung tâm của những khung hình ngoạn mục nhất bộ phim.

Chú chim hải âu Wilbur (do danh hài John Candy lồng tiếng) mang đến tiếng cười sảng khoái xuyên suốt chuyến phiêu lưu - Ảnh: Disney
Cuộc cách mạng ẩn giấu sau khung hình
Nếu khán giả năm 1990 cảm thấy màu sắc của vùng đất đỏ nước Úc rực rỡ hơn hẳn những phim trước đó, cảm giác này hoàn toàn có cơ sở kỹ thuật. The Rescuers Down Under là bộ phim hoạt hình vẽ tay đầu tiên trong lịch sử có quy trình lên mực, tô màu và ghép cảnh hoàn thiện 100% trên nền tảng kỹ thuật số thông qua hệ thống CAPS (Computer Animation Production System).
Trước cột mốc này, quy trình làm phim hoạt hình 2D truyền thống bị giới hạn bởi phương pháp tô màu trên tấm nhựa trong suốt (cel animation):
- Họa sĩ phải đồ lại nét vẽ chì lên từng tấm nhựa cel bằng mực, sau đó tô màu thủ công ở mặt sau rồi mới đặt lên phông nền để chụp từng khung hình.
- Bảng màu bị giới hạn nghiêm ngặt và độ trong suốt của tấm nhựa khiến hình ảnh giảm độ sáng khi xếp chồng nhiều lớp nhân vật.
Với hệ thống CAPS, thành quả hợp tác phát triển giữa Disney và công ty máy tính non trẻ lúc bấy giờ là Pixar, toàn bộ bản vẽ chì trên giấy của họa sĩ được quét trực tiếp vào máy tính. Công đoạn lên mực, tô màu với bảng màu kỹ thuật số không giới hạn và ghép phông nền đều diễn ra trên môi trường ảo.

Poster phát hành tại rạp năm 1990 của The Rescuers Down Under - cột mốc khép lại kỷ nguyên tô màu thủ công trên tấm nhựa cel - Ảnh: Disney
Bước nhảy vọt này đã giải phóng tư duy của các đạo diễn hình ảnh. Trong trường đoạn Cody cưỡi đại bàng Marahute lao từ đỉnh núi xuống mặt hồ và bay xuyên qua những tầng mây, máy tính đã cho phép kết hợp các bản vẽ tay 2D với chuyển động máy quay đa chiều mượt mà. Đây là hiệu ứng mà hệ thống máy quay đa tầng (multiplane camera) cơ học truyền thống không thể thực hiện.
Nốt trầm phòng vé và món quà hoài niệm của Chuột Mickey
Dù nhận được nhiều lời khen ngợi từ giới phê bình nhờ đột phá công nghệ và phần hình ảnh mãn nhãn, The Rescuers Down Under lại ra rạp vào thời điểm đầy bất lợi. Cùng ngày 16-11-1990, bộ phim hài gia đình Home Alone (Ở nhà một mình) cũng chính thức khởi chiếu và nhanh chóng tạo cơn sốt toàn cầu, thu hút phần lớn khán giả gia đình tại Bắc Mỹ.
Trong tuần đầu ra mắt, tác phẩm của Disney chỉ thu về khoảng 3,5 triệu USD và khép lại hành trình tại thị trường nội địa với 27,9 triệu USD. Đây là con số khá khiêm tốn nếu đặt cạnh hiện tượng The Little Mermaid (Nàng tiên cá) ra mắt một năm trước đó. Thất bại thương mại ban đầu khiến giới lãnh đạo Disney lập tức rút toàn bộ quảng cáo truyền hình của phim, để lại nhiều tiếc nuối cho đội ngũ sản xuất.

Chuột Mickey đảm nhận cùng lúc hai vai đối lập trong phim ngắn The Prince and the Pauper, chiếu mở màn trước The Rescuers Down Under - Ảnh: Disney
Dẫu vậy, những khán giả đến rạp vào mùa đông năm 1990 vẫn nhận được một món quà đặc biệt. Bộ phim hoạt hình ngắn dài 25 phút mang tên The Prince and the Pauper (Hoàng tử và chú bé nghèo khổ) đã được chiếu mở màn ngay trước phim chính. Tác phẩm đánh dấu sự trở lại màn ảnh rộng của biểu tượng Chuột Mickey sau 7 năm vắng bóng kể từ Mickey's Christmas Carol (1983), trong đó Mickey đảm nhận cùng lúc hai vai chính đối lập.
Hơn ba thập kỷ trôi qua, giá trị của The Rescuers Down Under được nhìn nhận lại hoàn toàn khác so với thời điểm ra mắt. Thành công của hệ thống CAPS trên tác phẩm này đã trở thành bệ phóng công nghệ trực tiếp cho loạt phim kinh điển ngay sau đó như Beauty and the Beast (Người đẹp và quái vật, 1991), Aladdin (1992) hay The Lion King (Vua sư tử, 1994). Từ một "nốt trầm" phòng vé năm 1990, bộ phim đã lặng lẽ hoàn thành sứ mệnh mở đường, đặt nền móng cho kỷ nguyên hoạt hình kỹ thuật số của điện ảnh thế giới.
Biếm Họa
Video
Trạm hoạt hình
Showbiz Muôn Màu
Truyện Tranh
Đời Cười
Thể Thao Cười

Tối đa: 1500 ký tự
Hiện chưa có bình luận nào, hãy là người đầu tiên bình luận