Thành ngữ "Cốc mò cò xơi" dùng để chỉ tình cảnh một người phải vất vả làm lụng, bỏ ra nhiều công sức nhưng thành quả cuối cùng lại bị người khác hưởng mất.

Hình ảnh này bắt nguồn từ câu chuyện dân gian về con cốc chăm chỉ đi mò cá còn con cò lười biếng, gian xảo tìm cách chiếm lấy những gì cốc kiếm được. Từ đó, câu thành ngữ trở thành lời phê phán những kẻ chỉ biết lợi dụng, bóc lột hoặc cướp công sức của người khác để trục lợi cho bản thân.

Đồng thời, ông cha ta cũng muốn nhắc nhở mỗi người cần tỉnh táo, biết bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình, tránh để lòng tốt hoặc sự cả tin trở thành cơ hội cho người khác lợi dụng.