Nhìn lại 'G Gundam': Bước chuyển mình lịch sử từ chiến tranh vũ trụ đến võ đài võ thuật

Sau hơn 3 thập kỷ, huyền thoại 'G Gundam' bất ngờ gây sốt trở lại qua nét vẽ của họa sĩ 'Dragon Ball'. Cùng nhìn lại bước chuyển mình lịch sử từ chiến tranh vũ trụ bước lên võ đài võ thuật đối kháng của thương hiệu robot đình đám này.

Sự xuất hiện bất ngờ của nhân vật Domon Kasshu trên thẻ bài do họa sĩ Dragon Ball Super - Toyotaro minh họa trên tạp chí V Jump vừa qua một lần nữa làm sống dậy làn sóng hoài niệm về Mobile Fighter G Gundam. Nhìn lại cột mốc năm 1994, việc đưa các trận đấu võ thuật đối kháng vào một thương hiệu vốn gắn liền với chiến tranh vũ trụ không chỉ là thử nghiệm táo bạo, mà đã trở thành bước chuyển mình tái định hình toàn bộ vũ trụ robot Nhật Bản.

Khi Gundam tìm một cách kể chuyện khác

Ra đời năm 1979 dưới bàn tay tài hoa của đạo diễn Yoshiyuki Tomino, thương hiệu Gundam nhanh chóng định hình dòng hoạt hình robot có người lái (Real Robot) theo hướng chú trọng tính chân thực của chiến tranh, chính trị và xung đột tư tưởng sâu sắc giữa con người. Suốt nhiều năm, các loạt phim truyền hình chính liên tục bồi đắp cho niên biểu Thế kỷ Vũ trụ (Universal Century - UC), xây dựng một thế giới có tính liên kết chặt chẽ.

Tuy nhiên, đến năm 1994, nhân dịp kỷ niệm 15 năm thương hiệu, xưởng phim Sunrise đã đưa ra một quyết định mang tính "cách mạng" khi giới thiệu Mobile Fighter G Gundam. Đạo diễn Yasuhiro Imagawa thừa nhận ban đầu ông đề xuất dự án Polca Gundam theo lối mòn cũ, nhưng hãng Bandai đã yêu cầu thay đổi hoàn toàn để bắt kịp cơn sốt của các tựa game đối kháng huyền thoại thời bấy giờ như Street Fighter II. Dưới sự chỉ đạo của ông và biên kịch chính Fuyunori Gobu, loạt phim dài 49 tập này đã mở ra một kỷ nguyên hoàn toàn mới.

Tác phẩm chọn bối cảnh Thế kỷ Tương lai (Future Century - FC) - một niên biểu độc lập hoàn toàn với Universal Century. Tại thế giới này, quyền lực chính trị thuộc về các quốc gia nằm trên các thuộc địa không gian. Để tránh các cuộc chiến tranh hủy diệt quy mô lớn, họ thiết lập giải đấu Gundam Fight tổ chức định kỳ 4 năm một lần trên trái đất. Mỗi quốc gia sẽ cử ra một võ sĩ đại diện điều khiển robot thi đấu; quốc gia chiến thắng sẽ giành quyền lãnh đạo thế giới trong 4 năm tiếp theo.

Nhân vật trung tâm của G Gundam là Domon Kasshu, võ sĩ đại diện cho quốc gia Tân Nhật Bản (Neo Japan). Anh vừa gánh vác trách nhiệm quốc gia tại giải đấu, vừa đơn độc trên hành trình tìm kiếm người anh trai Kyoji Kasshu. Dù thay đổi cơ chế từ chiến tranh quân sự sang thi đấu đối kháng, G Gundam không hề bỏ quên yếu tố chính trị mà khéo léo lồng ghép các cuộc cạnh tranh quyền lực ngầm vào ngay trong từng trận đấu trên võ đài.

Võ thuật Hong Kong trong hình hài robot Nhật Bản

Điểm khác biệt nhất tạo nên thương hiệu của G Gundam nằm ở hệ thống điều khiển Mobile Trace System. Thay vì ngồi trong buồng lái giật cần gạt hay bấm nút như dòng robot truyền thống, võ sĩ trong G Gundam sẽ mặc bộ đồ bảo hộ đặc biệt truyền dữ liệu sinh học. Công nghệ giả tưởng này cho phép robot sao chép hoàn hảo từng chuyển động cơ thể, đòn đánh, cú đá hay tư thế của người điều khiển một cách trực tiếp.

Nhờ bước đột phá công nghệ này, thành bại của các cỗ máy khổng lồ không còn phụ thuộc vào thông số vũ khí tối tân, mà gắn liền với thể lực, ý chí và kỹ thuật võ học thượng thừa của người điều khiển. Đạo diễn Imagawa từng tiết lộ một chi tiết thú vị: Dù các robot đều có trang bị kiếm năng lượng beam saber, ông hầu như không cho nhân vật sử dụng vì muốn tập trung hoàn chỉnh vào những đòn đấm đá bằng tay trần. G Gundam từ đó khai thác trọn vẹn tinh hoa của dòng hoạt hình chiến đấu thiếu niên (Shonen Anime) với các tuyệt chiêu mang tính biểu tượng như "Shining Finger" hay "God Finger".

Chia sẻ về cảm hứng sáng tạo, đạo diễn Yasuhiro Imagawa khẳng định ông chịu ảnh hưởng sâu sắc bởi điện ảnh hành động Hồng Kông, đặc biệt là những thước phim kinh điển của Lý Tiểu Long, Thành Long, Lý Liên Kiệt hay bộ phim Thiếu Lâm Tự. Sự kết hợp nhuần nhuyễn này giúp G Gundam sở hữu cấu trúc câu chuyện võ học đặc trưng, có nhiều nét tương đồng với các bộ truyện tranh chiến đấu đình đám cùng thời như Dragon Ball.

Tiền lệ mở đường cho các vũ trụ Gundam độc lập

Sự táo bạo của Mobile Fighter G Gundam (1994) đã tạo ra một tiền lệ vô cùng quan trọng: chứng minh một loạt phim truyền hình dài tập hoàn toàn có thể phát triển ngoài niên biểu gốc Universal Century mà vẫn giữ chân được người hâm mộ nhờ những giá trị cốt lõi.

Chính bước đi tiên phong này đã mở đường cho hàng loạt vũ trụ độc lập thành công rực rỡ sau đó như Mobile Suit Gundam Wing (1995) với niên biểu After Colony, hay Mobile Suit Gundam SEED (2002) với bối cảnh Cosmic Era. Cho đến nay, trang thông tin chính thức của Gundam vẫn duy trì sự phân chia rõ rệt giữa dòng phim UC truyền thống và các vũ trụ thay thế giàu tính sáng tạo.

Hơn ba thập kỷ trôi qua, sức hút của G Gundam vẫn chưa hề hạ nhiệt. Điển hình như dự án kỷ niệm 30 năm, Sunrise đã phát hành chuỗi ngoại truyện văn học đặc biệt mang tên Mobile Fighter G Gundam Gaiden: The East is Burning Red do chính đạo diễn Yasuhiro Imagawa chấp bút. Dự án gây tiếng vang lớn khi phần đầu tái hiện những biến cố ngầm của nhóm "Dark Shuffle" ngay trước trận chung kết Đại hội lần thứ 13, và khép lại với chương cuối vào đầu năm 2025 mở ra bối cảnh 12 năm sau cốt truyện chính, giới thiệu người kế thừa Master Junior.

Từ một thử nghiệm bị hoài nghi vào năm 1994, G Gundam đã chứng minh sức sống bền bỉ và khả năng biến đổi vô hạn của một thương hiệu hoạt hình huyền thoại. Bằng cách đưa võ thuật, tình thầy trò và võ đài danh vọng vào trung tâm câu chuyện, tác phẩm xứng đáng là một dấu mốc vàng son không thể phai mờ trong lịch sử hơn 40 năm của thế giới Gundam.