Sự trỗi dậy của định dạng video ngắn 9:16 đang kéo theo cuộc đổ bộ của hoạt hình vào màn hình smartphone. Giữa tham vọng đẩy mạnh quy mô phát hành bằng công nghệ của RisingJoy và định hướng bảo vệ lao động sáng tạo con người từ nền tảng Ryuu, thị trường hoạt hình khung dọc đang chứng kiến những ngã rẽ đáng chú ý.

Mục tiêu gia tăng sản lượng hoạt hình bằng trí tuệ nhân tạo

Khác với anime truyền hình truyền thống vốn định hình bởi tỷ lệ khung hình ngang (16:9), định dạng "vertical anime" (hoạt hình khung dọc theo phong cách anime) đang nổi lên để phục vụ thói quen thưởng thức trên điện thoại thông minh. Với tỷ lệ khung dọc 9:16 tương tự video ngắn, định dạng này đặt ra những đòi hỏi riêng về bố cục nhân vật, bối cảnh và nhịp độ thể hiện hành động.

Theo chuyên trang quốc tế C21Media, công ty sản xuất và phân phối nội dung ngắn RisingJoy (Singapore) đang đẩy mạnh chiến lược này và đặt mục tiêu nâng tổng số loạt hoạt hình khung dọc ứng dụng AI lên con số 30 vào cuối quý 1-2027. Đến nay, hãng đã hoàn thành 6 loạt phim thuộc nhãn RJOY Originals, chuẩn bị bổ sung thêm 4 loạt phim trước khi kết thúc năm 2026 và tiếp tục sản xuất thêm 20 loạt phim trong quý 1-2027, với 2 tác phẩm dự kiến ra mắt ngay trong tháng 1.

Trước khi rẽ hướng sang hoạt hình khung dọc, RisingJoy hoạt động chủ yếu ở mảng phim ngắn người đóng (microdrama). Đáng chú ý, hai trong số các dự án hoạt hình đầu tay là Addicted to the Dark Boss và Hide My Secret in the Moonlight được phát triển trực tiếp từ các phim ngắn sẵn có trong thư viện của hãng. RisingJoy cho biết các dự án vẫn do đội ngũ sáng tạo nội bộ phát triển và chỉ đạo, còn AI đóng vai trò hỗ trợ sản xuất nhằm đạt được số lượng và tốc độ phát hành vượt trội so với quy trình truyền thống, trong phạm vi ngân sách của nội dung ngắn.

Dấu hỏi về độ minh bạch và chất lượng cốt lõi

Dù đang sở hữu mạng lưới phân phối qua hơn 50 nền tảng tại 40 quốc gia, mô hình sản xuất ứng dụng AI của RisingJoy vẫn đặt ra nhiều câu hỏi về tính minh bạch.

Theo các nhà quan sát, thông tin công bố của doanh nghiệp chưa làm rõ mức độ can thiệp thực tế của AI trong từng công đoạn cụ thể: từ tạo hình nhân vật, diễn hoạt (animation) cho đến xử lý hậu kỳ. Hiện chưa có đủ cơ sở để đánh giá mức độ tự động hóa cũng như tỷ lệ công việc mà công nghệ này đã thay thế đội ngũ nhân sự.

Bên cạnh đó, nhận định từ bà Cassandra Yang, đồng sáng lập kiêm Giám đốc điều hành RisingJoy, cho rằng khán giả xem hoạt hình trên định dạng dọc có độ gắn kết với nhân vật và nội dung cao hơn phim ngắn người đóng mới chỉ dựa trên dữ liệu nội bộ mà chưa công bố phương pháp khảo sát để kiểm chứng độc lập. Ở khía cạnh đối ngoại, RisingJoy cũng ký bản ghi nhớ khung với NTT DOCOMO Studio & Live của Nhật Bản nhằm hướng tới khả năng hợp tác phân phối quốc tế các nội dung dọc không độc quyền theo từng tác phẩm, cho thấy tham vọng phát triển danh mục phát hành song song với việc tự sản xuất.

Đối trọng từ phương thức sản xuất thủ công

Trái ngược với con đường tăng tốc bằng AI, một số đơn vị trong ngành lại lựa chọn lối đi nói không với công nghệ này. Tiêu biểu là Ryuu, nền tảng hoạt hình dọc ra mắt vào tháng 5-2026.

Theo các báo cáo từ C21Media, Ryuu tập trung phát hành các tác phẩm nguyên bản khung hình 9:16 và công khai chủ trương không sử dụng AI trong toàn bộ quy trình sản xuất. Nền tảng này ưu tiên đồng hành cùng các nhà sáng tạo độc lập, hỗ trợ đưa kịch bản và nhân vật thành phim hoạt hình và chia sẻ doanh thu với các thành viên tham gia. Tác phẩm đầu tay của Ryuu là Granite Waves, loạt hoạt hình khoa học giả tưởng của tác giả Tezeze, được công bố lịch ra mắt từ tháng 8-2026.

Cần lưu ý, việc khước từ AI không có nghĩa là loại bỏ hoàn toàn công nghệ, bởi quy trình do con người đảm nhiệm vẫn ứng dụng nhiều công cụ vẽ kỹ thuật số hiện đại. Điểm khác biệt mấu chốt nằm ở triết lý: một bên dùng thuật toán để tối ưu hóa số lượng, bên còn lại đặt trọng tâm vào lao động sáng tạo nguyên bản của họa sĩ.

Hiện tại vẫn chưa có đủ dữ liệu độc lập để đưa ra kết luận so sánh hiệu quả giữa hai mô hình về chi phí, tốc độ hoàn thiện, chất lượng hình ảnh cũng như mức độ đón nhận của công chúng.

Số lượng tác phẩm dự kiến ra mắt hay mức độ can thiệp của công nghệ chưa đủ để bảo chứng cho chất lượng nội dung. Hiệu quả thực sự của cả hai lối đi vẫn cần thời gian để kiểm chứng qua các sản phẩm hoàn chỉnh, kết quả phát hành thực tế và sự đồng thuận từ phía khán giả màn ảnh nhỏ.

Gundam Wing sau 30 năm: Khi thiết kế Mobile Suit trở thành ngôn ngữ kể chuyện Nhân dịp tròn ba thập kỷ ra mắt và nhà sản xuất Bandai Namco Filmworks khởi động các dự án hoạt hình mới, cùng nhìn lại những cỗ máy huyền thoại như Heavyarms, Tallgeese II, Epyon và tâm điểm đối trọng Wing Zero để thấy cách tạo hình cơ khí (mecha design) đã vượt khỏi giới hạn chiến đấu, định hình triết lý nhân vật trong anime năm 1995.

'Phantom Busters' hé lộ tạo hình và dàn diễn viên lồng tiếng, dự kiến lên sóng năm 2027 Ngày 27-10, dự án anime truyền hình 'Phantom Busters' công bố hình ảnh quảng bá cùng đội ngũ sản xuất và bốn diễn viên lồng tiếng chính. Tác phẩm chuyển thể từ manga hài siêu nhiên của tác giả Neoshoco, dự kiến phát sóng trong năm 2027.

Bản chuyển thể anime từ webtoon 'Eleceed' sẽ lên sóng vào tháng 4-2027 Dự án anime chuyển thể từ webtoon hành động ăn khách 'Eleceed' vừa chốt lịch phát sóng toàn cầu vào tháng 4-2027, quy tụ dàn nhân sự kỳ cựu đứng sau các tượng đài 'My Hero Academia' và 'The First Slam Dunk'.