Tinh dầu là một dạng chất lỏng được chiết xuất từ thực vật. Chúng được dùng phổ biến trong nhiều nền văn hóa, như một phương thuốc cho tất cả các vấn đề: từ chăm sóc làn da, đuổi côn trùng đến các vấn đề về sức khỏe tâm thần. Tuy nhiên, những loại dầu này không phải là hoàn toàn vô hại như nhiều người vẫn tưởng. 

Chúng có thể có mùi dễ chịu, nhưng thực tế chúng ta đang nâng cao quá phần lợi ích của tinh dầu, mà quên đi tác hại khi dùng quá nhiều. 

1. Nguy cơ ngộ độc

Một nghiên cứu của Australia năm 2019 cho thấy, ngày càng nhiều người bị ngộ độc tinh dầu, phần lớn số này là trẻ em. Nhiều loại thực vật khi chiết xuất và thêm hương liệu tạo mùi thơm, có độc tính mạnh và phát tán nhanh chóng. Chỉ cần một lượng dầu nhỏ thôi, cũng có thể gây nguy hiểm đến tính mạng. Nó có thể dẫn đến nôn mửa, tổn thương phổi, và suy nhược hệ thần kinh trung ương. 

80% trường hợp ngộ độc tinh dầu là do tình cờ, vì nhầm lẫn với thuốc dạng nước, như siro ho; 20% còn lại là do một số người sử dụng tinh dầu bằng đường uống, do thông tin sai lệch.

Nhiều người tin rằng tinh dầu thường chiết xuất tự nhiên nên sẽ không có độc – Ảnh: Health

2. Làm tăng kích cỡ ngực nam giới 

Hiện tượng đàn ông phát triển ngực với kích thước lớn hơn bình thường, gọi là nữ hóa tuyến vú, thường không có nguyên nhân rõ ràng. Nhưng một trong nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng này là do sử dụng quá nhiều tinh dầu. 

Một nghiên cứu của Mỹ từng chứng minh rằng, dùng các loại tinh dầu hoa oải hương và dầu cây trà thường là nguyên nhân gây ra các mô ngực to ở các chàng trai trẻ. Như vậy, một số tinh dầu có thể làm tăng kích thích nội tiết tố nữ, và giảm nội tiết tố nam giới. Điều này phá vỡ sự cân bằng nội tiết và nội tiết tổng thể của cơ thể.

3. Tăng nguy cơ cháy nắng và dị ứng

Một số loại tinh dầu nhạy cảm với ánh sáng, và khiến làn da mỏng manh dễ bị tổn thương dưới ánh sáng mặt trời hơn. Chủ yếu trong số này là các loại tinh dầu chứa axit citric, thường được chiết xuất từ bưởi, cam, chanh. 

Nhiều loại trái cây họ cam quýt có chứa một hợp chất gọi là furocoumarin. Trong khi thực vật tạo ra furanocoumarin như một chất  bảo vệ chống lại động vật, côn trùng và nấm; thì việc bôi lên da có thể gây bỏng khi tiếp xúc với ánh sáng mặt trời.Trong những trường hợp nghiêm trọng, ngay cả một vài phút dưới ánh nắng mặt trời cũng có thể gây ra các vết phồng rộp và thâm trên da. 

Ngoài các vấn đề về da, tinh dầu còn có thể ảnh hưởng đến mắt và hệ hô hấp. 

Không ít người bị ngứa mắt, hắt hơi, sổ mũi và nghẹt mũi khi ngồi trong không gian có tinh dầu.

 4. Tiềm ẩn nguy hiểm đối với phụ nữ mang thai 

Tất cả các loại tinh dầu đều được chiết xuất và pha chế thêm nhiều phụ gia để tạo màu, mùi hoặc bảo quản. Các chất hóa học phức tạp này đôi khi có ảnh hưởng không nhỏ đến nội tiết tố nữ nói chung, và phụ nữ mang thai nói riêng. Cơ thể phụ nữ mang thai thường nhạy cảm với mùi hương, nên việc sử dụng tinh dầu quá nhiều cũng gây triệu chứng buồn nôn, đau đầu chóng mặt, tăng nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe thai phụ.

Tinh dầu không phải là một thứ tốt "chữa khỏi bách bệnh", cũng không phải là một thứ "nguy hiểm hoàn toàn". Điều cốt yếu nhất khi sử dụng tinh dầu chính là việc tìm được loại có quy trình sản xuất an toàn, sử dụng đúng cách, liều lượng cùng thời gian hợp lý.