Đôi mắt không chỉ nói lên được cảm xúc vui, buồn, ngạc nhiên mà còn có thể cho biết được tình trạng sức khỏe. Chẳng hạn như, nếu lòng trắng mắt chuyển sang màu vàng thì đó là một dấu hiệu cảnh báo cho bệnh gan. Nếu mắt sưng đỏ, đổ ghèn thì bạn có thể đang bị những bệnh về mắt hoặc cảm cúm.    

Nhờ những hình ảnh hiển thị thông qua đôi mắt, các bác sĩ có thể phát hiện sớm các bệnh khi chưa có triệu chứng và từ đó điều trị kịp thời như bệnh đái tháo đường, u não, huyết áp cao và cholesterol cao.   

Nhiều bệnh được hiện phát hiện qua khám mắt. Ảnh minh họa

1. U não: Thông qua kiểm tra mắt, bác sĩ nhãn khoa có thể phát hiện các dấu hiện của u não. Các bác sĩ có thể chú ý đến dây thần kinh thị giác bị sưng mà đây có thể là dấu hiệu chỉ ra có khối u trong não. Người bị u não thường bị mắt mờ và nhìn đôi. Các khối u trong não có thể chèn ép các dây thần kinh chi phối cho mắt. Ở Việt Nam, tỷ lệ mắc u não khoảng từ 200-300 người/100.000 dân/1 năm. 

2. Đái tháo đường: có thể ảnh hưởng lên những mạch máu nhỏ trong mắt, gây tổn thương lên võng mạc. Trong giai đoạn sớm, người bệnh có thể mắc bệnh võng mạc đái tháo đường, làm cho động mạch trên võng mạc trở nên yếu và dòn dễ vỡ. Những mạch máu bị hư hại làm cho võng mạc sưng phồng và dày lên, gây giảm thị lực. Trong giai đoạn trễ, người bệnh có thể bị bong võng mạc hoặc tăng nhãn áp (cườm nước). 

Bác sĩ nhãn khoa có thể phát hiện sớm những thay đổi, chẳng hạn thấy được các mạch máu bị vỡ gây ra các biến chứng xuất huyết dịch kính, xơ hóa gây co kéo bong võng mạc ở người bệnh võng mạc đái tháo đường. 

3. Cao huyết áp: Một bác sĩ nhãn khoa có thể phát hiện bệnh cao huyết áp trong khi kiểm tra mắt định kỳ bằng cách nhìn vào những mạch máu bị hẹp hay võng mạc sưng phồng. Huyết áp tăng cao sẽ làm tổn thương hệ thống mạch máu toàn thân và đặc biệt là những mạch máu nhỏ nuôi dưỡng võng mạc mắt, khiến chúng bị giãn, nứt vỡ, xuất hiện cục máu đông gây ra các biến chứng như tắc động mạch trung tâm hoặc động mạch nhánh võng mạc, tắc tĩnh mạch trung tâm hoặc tĩnh mạch nhánh võng mạc, phình động mạch võng mạc. 

Ở Việt Nam, bệnh tăng huyết áp khá phổ biến và có xu hướng gia tăng do tuổi thọ ngày càng cao. Phát hiện sớm bệnh rất quan trọng và có thể phòng ngừa được đột quỵ và tổn thương tim - đây là những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trên toàn cầu bao gồm ở Việt Nam. 

4. Cholesterol cao: Cholesterol xấu cao có thể gây tắc mạch, bao gồm các mạch máu trong mắt. Bác sĩ nhãn khoa có thể chú ý đến nồng độ chelesterol trong máu.  

Theo Hiệp Hội Tim Mạch Hoa Kỳ, cholesterol xấu cao dẫn tới bệnh xơ vữa động mạch. Các mảng xơ vữa trên thành mạch tích tụ tăng dần, có thể làm lòng mạch máu bị hẹp lại, gây hạn chế lưu thông của dòng máu và hình thành cục máu đông, trôi theo dòng máu, có thể gây ra nghẽn mạch và dẫn tới nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ.